SPłaskostopie to częste zaburzenie w obrębie układu kostno-mięśniowego stopy, które może prowadzić do bólu, przeciążeń i problemów z chodem. Zmiany te dotyczą zarówno dzieci, jak i dorosłych, a ich wczesne wykrycie ma kluczowe znaczenie dla skutecznego leczenia oraz zapobiegania dalszym powikłaniom. W niniejszym artykule omawiamy, czym jest płaskostopie, jakie są jego rodzaje, objawy oraz nowoczesne metody terapii – z naciskiem na profilaktykę, rehabilitację oraz poprawę jakości codziennego życia.
W tym artykule:
- Płaskostopie – co to? Przyczyny deformacji stopy
- Rodzaje płaskostopia – płaskostopie podłużne i płaskostopie poprzeczne
- Płaskostopie – jak leczyć? Sprawdzone metody i rehabilitacja
- Płaskostopie a schorzenia ortopedyczne – związek z innymi dolegliwościami
- Podsumowanie
Płaskostopie – co to? Przyczyny deformacji stopy
Płaskostopie co to? Jest to schorzenie, które polega na obniżeniu lub całkowitym zaniku naturalnych łuków stopy. Płaskostopie u dzieci bywa często fizjologiczne – związane z niedojrzałością mięśni i więzadeł. Z tego względu rozpoznanie stawia się dopiero po 5–6 roku życia. Wcześniejsze etapy nie wymagają interwencji, o ile nie towarzyszy im ból czy inne nieprawidłowości. U dorosłych płaskostopie jest zazwyczaj wynikiem przeciążeń, otyłości, nieodpowiedniego obuwia lub przebytych urazów. Zaniedbane płaskostopie może prowadzić do zaburzeń postawy, przeciążenia stawów kolanowych, biodrowych, a nawet kręgosłupa. Do najczęstszych przyczyn płaskostopia należą:
- predyspozycje genetyczne;
- nadwaga i otyłość;
- noszenie niewłaściwego obuwia (np. płaskie, bez wsparcia łuku);
- brak aktywności fizycznej lub zbyt duże przeciążenia;
- przebyte urazy kończyn dolnych, np. skręcenie stawów.
Rodzaje płaskostopia – płaskostopie podłużne i płaskostopie poprzeczne
Wyróżnia się dwa główne typy schorzenia: płaskostopie podłużne oraz płaskostopie poprzeczne. Choć oba typy mogą współistnieć, różnią się przyczynami, objawami i skutkami. Płaskostopie podłużne najczęściej wynika z osłabienia aparatu więzadłowo-mięśniowego, niewłaściwego obuwia, nadwagi czy długotrwałej pracy stojącej, co prowadzi do obniżenia łuku podłużnego stopy i nieprawidłowego rozkładu ciężaru ciała. Z kolei płaskostopie poprzeczne jest związane z deformacją łuku poprzecznego, wywołaną przez przeciążenia, nieprawidłową postawę czy noszenie obuwia na wysokim obcasie, co skutkuje bólem i modzelami w przedniej części stopy:
- płaskostopie podłużne – polega na obniżeniu łuku wzdłużnego, biegnącego od pięty do palców. Objawia się tym, że cała podeszwa stopy dotyka podłoża. Charakterystyczne objawy to m.in. zmęczenie stóp po krótkim spacerze, ból w okolicy pięty oraz śródstopia, a także pogrubienie skóry na podeszwie. Osoby z tym typem deformacji często skarżą się na bóle kolan i pleców.
- płaskostopie poprzeczne – odnosi się do spłaszczenia łuku poprzecznego, znajdującego się u podstawy palców. W tym przypadku największy nacisk podczas chodzenia przenosi się na środkowe kości śródstopia. Typowymi objawami są ból w przedniej części stopy, modzele oraz uczucie pieczenia. Z czasem może dojść do powstania tzw. palców młotkowatych.
Płaskostopie – jak leczyć? Sprawdzone metody i rehabilitacja
Zagadnienie: płaskostopie, jak leczyć to kluczowy aspekt w kontekście poprawy jakości życia pacjentów. Leczenie zależy od wieku pacjenta, stopnia zaawansowania deformacji oraz obecności innych schorzeń. Wyróżnia się leczenie zachowawcze, rehabilitację oraz – w skrajnych przypadkach – leczenie operacyjne. Kompleksowa terapia obejmuje indywidualnie dobrane ćwiczenia wzmacniające mięśnie stóp i łydek, stosowanie wkładek ortopedycznych, terapię manualną oraz zabiegi fizykalne, które wspomagają proces leczenia i łagodzą dolegliwości bólowe.
Rehabilitacja i fizjoterapia
Zajęcia rehabilitacyjne mają na celu przywrócenie prawidłowego ułożenia stopy, poprawę równowagi oraz zmniejszenie dolegliwości bólowych, które często utrudniają codzienne funkcjonowanie. Szczególną rolę odgrywają ćwiczenia propriocepcji, które uczą pacjenta prawidłowego obciążania stóp i zwiększają świadomość ciała. Podstawą skutecznej terapii jest odpowiednio dobrana fizjoterapia, która obejmuje:
- ćwiczenia wzmacniające mięśnie stopy i łydki;
- masaże lecznicze;
- terapię manualną.
Obuwie i wkładki ortopedyczne
Leczenie płaskostopia wspomagane jest noszeniem specjalnych wkładek, które stabilizują stopę i redukują naciski na bolesne obszary, poprawiając komfort chodzenia. Ważne jest odpowiednie obuwie – szerokie w palcach, elastyczne, z twardą piętą i dobrze dopasowane do indywidualnych potrzeb. W przypadku dzieci często wystarcza korekcja poprzez ćwiczenia i właściwe obuwie, natomiast u dorosłych konieczne może być wsparcie zaawansowaną rehabilitacją i regularnym nadzorem specjalisty.
Kiedy konieczna jest operacja?
W ciężkich przypadkach, gdy leczenie zachowawcze nie przynosi rezultatów, rozważa się interwencję chirurgiczną. Operacja może obejmować korekcję kości, osteotomię, rekonstrukcję ścięgien lub więzadeł, często z użyciem przeszczepów własnych tkanek pacjenta. Decyzja o jej wykonaniu zależy od stopnia zniekształcenia, rodzaju uszkodzeń oraz wieku pacjenta, a także czasu, jaki upłynął od urazu. Po zabiegu niezbędna jest specjalistyczna rehabilitacja, która pomaga przywrócić funkcję i sprawność kończyny.
Płaskostopie a schorzenia ortopedyczne – związek z innymi dolegliwościami
Nieprawidłowa biomechanika stopy wynikająca z płaskostopia może prowadzić do całej gamy powikłań. Zmiana ustawienia stopy wpływa nie tylko na sposób chodzenia, ale również na obciążenie pozostałych stawów – od skokowych po kręgosłup. Z czasem może to skutkować dolegliwościami bólowymi, przeciążeniami oraz rozwojem zmian zwyrodnieniowych. Najczęściej występujące schorzenia ortopedyczne to między innymi:
- przeciążenia kolan i bioder;
- ból kręgosłupa lędźwiowego;
- zapalenie ścięgna Achillesa;
- ograniczenia ruchomości stawów skokowych.
Podsumowanie
Płaskostopie to problem, którego nie należy ignorować. Zarówno płaskostopie podłużne, jak i płaskostopie poprzeczne mogą prowadzić do poważnych dolegliwości bólowych oraz zaburzeń w całym układzie ruchu. W przypadku pojawienia się niepokojących objawów warto skonsultować się ze specjalistą. Wczesna interwencja oraz kompleksowe podejście, jakie oferuje Neuroport, mogą znacząco poprawić jakość życia pacjentów. Zapraszamy do skorzystania z naszych usług – nasi doświadczeni specjaliści dobiorą indywidualny plan leczenia i rehabilitacji, zapewniając profesjonalną opiekę na każdym etapie terapii.
