Skolioza: definicja, typy, objawy i leczenie

Co to jest skolioza? 

Skolioza, co to? Jest to medyczny termin opisujący boczne skrzywienie kręgosłupa, które deformuje go w trzech płaszczyznach : czołowej, strzałkowej i poziomej. W wyniku tego schorzenia kręgosłup przybiera najczęściej kształt litery S lub C, co prowadzi do widocznych deformacji sylwetki. Skolioza nie jest jedynie problemem estetycznym; w zaawansowanych stadiach może powodować bóle pleców, ograniczenia ruchomości oraz problemy z układem oddechowym i sercowo-naczyniowym.

Rodzaje skoliozy

Istnieje kilka głównych typów skoliozy, różniących się przyczynami oraz wiekiem wystąpienia:

• skolioza idiopatyczna – to najczęstsza forma skoliozy, stanowiąca około 80% przypadków. Przyczyna jej powstania jest nieznana, ale najczęściej pojawia się u dzieci i młodzieży w okresie dojrzewania;
• skolioza wrodzona – wynika z nieprawidłowego rozwoju kręgów w łonie matki. Może być zauważalna już od urodzenia lub wykrywana w trakcie wczesnych lat życia dziecka;
• skolioza nabyta – jest wynikiem innych schorzeń, takich jak porażenie mózgowe, różnica w długości kończyn, czy też urazy kręgosłupa;
• skolioza neuromięśniowa – pojawia się w wyniku chorób neurologicznych, które prowadzą do osłabienia mięśni i nieprawidłowego skrzywienia kręgosłupa.

Jak wygląda skolioza? Stopnie zaawansowania skoliozy według skali Cobba

Stopień zaawansowania skoliozy ocenia się za pomocą skali Cobba, która mierzy kąt skrzywienia kręgosłupa. Według tej skali skolioza dzieli się na:

• I stopień (do 30 stopni) – to najłagodniejsza forma skoliozy, która często jest monitorowana bez konieczności leczenia;
• II stopień (30-60 stopni) – wymaga już leczenia, takiego jak rehabilitacja czy noszenie gorsetów ortopedycznych;
• III stopień (60-90 stopni) – jest to zaawansowana forma, która może wymagać interwencji chirurgicznej, aby zapobiec dalszym komplikacjom zdrowotnym;
• IV stopień (powyżej 90 stopni) – najcięższa forma skoliozy, która zazwyczaj wymaga operacji i intensywnej rehabilitacji.

Jak wygląda skolioza? Objawy i konsekwencje

Skolioza jest złożoną deformacją kręgosłupa, która objawia się w trzech płaszczyznach. Wczesne wykrycie i rozpoznanie objawów skoliozy są kluczowe dla skutecznego leczenia i minimalizowania długotrwałych konsekwencji zdrowotnych.

Asymetria ciała

Jednym z najbardziej widocznych objawów skoliozy jest asymetria ciała. Pacjenci często zauważają nierówne ustawienie ramion i łopatek , co jest spowodowane rotacją kręgów i przesunięciem żeber. Nierówność ta może być subtelna i trudna do zauważenia na początku, ale z czasem staje się bardziej wyraźna. Nierówne ustawienie bioder jest kolejnym charakterystycznym objawem skoliozy. Jeden bok miednicy może być wyżej niż drugi, co może prowadzić do problemów z chodem i bólem w dolnym odcinku kręgosłupa. Ta asymetria jest często widoczna podczas badania fizykalnego i może być potwierdzona za pomocą obrazowania radiologicznego.

Garb żebrowy, nierówne wcięcia w talii

Garb żebrowy jest jednym z najbardziej charakterystycznych objawów skoliozy. Powstaje on w wyniku rotacji kręgów , co prowadzi do przesunięcia żeber na jednej stronie ciała. Garb ten jest zazwyczaj bardziej widoczny podczas skłonu do przodu i jest często wykorzystywany przez lekarzy do wstępnej oceny obecności skoliozy. Nierówne wcięcia w talii są kolejnym objawem, który może sugerować obecność skoliozy. Asymetria w obrysie talii jest spowodowana nierównym układem kręgów, co wpływa na kształt tułowia. To zniekształcenie sylwetki może być trudne do zauważenia w ubraniach, ale staje się wyraźne w stroju kąpielowym lub bieliźnie.

Wczesne wykrycie skoliozy i skuteczne metody leczenia

Wczesne wykrycie skoliozy jest kluczowe dla skutecznego leczenia. Regularne kontrole lekarskie, zwłaszcza u dzieci i młodzieży, pozwalają na szybkie rozpoznanie pierwszych objawów i  wdrożenie odpowiednich działań terapeutycznych . Brak interwencji medycznej może prowadzić do postępującej deformacji kręgosłupa, co w konsekwencji może powodować przewlekły ból pleców, zaburzenia postawy i ograniczenie ruchomości. Nieleczona skolioza może także prowadzić do  problemów z oddychaniem , a w ciężkich przypadkach – do niewydolności oddechowej wynikającej z deformacji klatki piersiowej. Długotrwałe zaniedbanie leczenia może wpłynąć na funkcjonowanie narządów wewnętrznych , powodując ucisk na serce i płuca, co prowadzi do niewydolności krążeniowej. 

Nowoczesne podejście do rehabilitacji skoliozy

Rehabilitacja kręgosłupa pomaga wzmocnić mięśnie podtrzymujące kręgosłup i poprawić jego stabilność. Indywidualnie dobrane ćwiczenia oraz terapia manualna mogą zahamować postęp choroby i zmniejszyć dolegliwości bólowe . W leczeniu skoliozy istotna jest także kompleksowa rehabilitacja ruchowa , obejmująca techniki fizjoterapeutyczne, korekcję postawy oraz wzmacnianie mięśni głębokich. Terapia funkcjonalna czy specjalistyczne programy treningowe pomagają poprawić zakres ruchu i zmniejszyć napięcie mięśniowe. Nowoczesna rehabilitacja oferuje wiele możliwości, które pozwalają na  skuteczne korygowanie wad postawy i poprawę jakości życia pacjentów ze skoliozą . Dlatego tak ważne jest, aby zrozumieć, co to jest skolioza i jak wygląda, by jak najszybciej reagować na jej objawy i wdrożyć odpowiednie metody leczenia.

Podsumowanie

Skolioza to poważne schorzenie kręgosłupa, które objawia się bocznym skrzywieniem i asymetrią ciała, mogąc prowadzić do poważnych komplikacji zdrowotnych. Wczesna diagnostyka oraz odpowiednie leczenie są kluczowe dla utrzymania zdrowia kręgosłupa i zapobiegania powikłaniom. Jeśli zauważasz u siebie lub bliskich niepokojące objawy, nie zwlekaj – skonsultuj się z lekarzem specjalistą. Ośrodek Rehabilitacyjny Neuroport oferuje kompleksowe wsparcie i nowoczesne rozwiązania w walce ze skoliozą . Zadbaj o swoje zdrowie już dziś!